Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Şartları 2026
Yayın:
Astsubaylıktan subaylığa geçiş 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 109. maddesinde düzenlenir. Madde, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı astsubaylarını da açıkça kapsar. Jandarma için 2803 sayılı Kanun'da ayrıca nasıp ve mecburi hizmet hükümleri vardır.
Astsubay subay olabilir mi?
Evet. 926 sayılı Kanun'un 109. maddesine göre en az dört yıllık fakülte veya yüksekokul mezunu, başvuruda en az kıdemli çavuş rütbesinde, 4. hizmet yılını tamamlamış ve 7. hizmet yılını bitirmemiş ve sicil ortalaması tam notun en az %90'ı olan astsubaylar; seçme sınavını ve subaylık nosyonu kazandırma eğitimini başarırsa teğmen nasbedilir. Kontenjan her yıl ihtiyaca göre belirlenir.
«emsali arasında temayüz etmiş en az dört yıl süreli fakülte veya yüksek okulları bitiren astsubaylar; bağlı olduğu kuvvet komutanlığının, Jandarma Genel Komutanlığının veya Sahil Güvenlik Komutanlığının teklifi üzerine»
Başvuru şartları
| Şart | Dayanak |
|---|---|
| En az dört yıl süreli fakülte veya yüksekokul mezunu olmak ve emsali arasında temayüz etmiş olmak | 926 sayılı Kanun md. 109/1 |
| Başvuruda en az kıdemli çavuş rütbesinde olmak; astsubay olarak 4. hizmet yılını tamamlamış, 7. hizmet yılını bitirmemiş olmak | 926 sayılı Kanun md. 109/1-a |
| Sicil notu ortalaması, sicil tam notunun %90'ı veya daha yukarısı olmak | 926 sayılı Kanun md. 109/1-b |
| Disiplin, tutum, görev başarısı, mesleki bilgi ve genel kültür bakımından subaylığa lâyık bulunduğunun sıralı sicil üstlerince onanması | 926 sayılı Kanun md. 109/1-c |
| Seçme sınavlarında ve subaylık nosyonu kazandırma eğitiminde başarılı olmak | 926 sayılı Kanun md. 109/1-d |
«Subaylık için sınava müracaat tarihinde en az kıdemli çavuş rütbesinde ve astsubay olarak dördüncü hizmet yılını tamamlamış, yedinci hizmet yılını bitirmemiş olmak.»
«Subaylık için sınava müracaat tarihinde sicil notu ortalaması, sicil tam notunun yüzde doksan ve daha yukarısı olmak.»
Sıralama nasıl yapılır?
Seçme sınavını kazananlar yalnız sınav notuna göre sıralanmaz; madalya, ödül, takdir, taltif ve cezalar da hesaba katılır. Ayrıntılar yönetmelikte belirlenir.
«Yapılacak seçme sınavlarında başarı gösterenlerin sıralaması, personelin sınav notu ile almış olduğu madalya, ödül, takdir, taltif ve cezalar da dikkate alınmak suretiyle yönetmelikle belirtilen esaslara göre yapılır.»
Teğmenliğe nasıp ve yaş hadleri
Subaylık nosyonu kazandırma eğitimini bitirenler, bitirdikleri tarihten geçerli olarak teğmen olur. Rütbe ilerlemesinde ise o yılın 30 Ağustos tarihi esas alınır.
«subaylık nosyonu kazandırma eğitimini başarı ile bitirenler, bitirdikleri tarihten geçerli olarak teğmen nasbedilirler. Bu personelin subaylık nasıpları hangi tarihte olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerine esas olacak nasıplarında onay takvim yılının 30 Ağustos tarihi esas alınır.»
Astsubaylıktan subay olanların yaş hadleri
| Rütbe | Yaş haddi |
|---|---|
| Teğmen, üsteğmen | 49 |
| Yüzbaşı | 55 |
| Binbaşı | 56 |
| Yarbay | 57 |
| Albay | 60 |
«Ancak bu personel hakkında aşağıda belirtilen yaş hadleri uygulanır.»
Subaylığa engel hâller
Aşağıdaki mahkûmiyetler, ceza ertelenmiş, affedilmiş ya da hükmün açıklanması geri bırakılmış olsa bile subaylığa engeldir:
«cezaları ertelenmiş, para cezasına çevrilmiş, genel veya özel af kanunları kapsamına girmiş, hükümlülüklerine ilişkin kayıtları adlî sicilden çıkarılmış, haklarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş olsalar da subay olamazlar»
- Yüz kızartıcı ve benzeri suçlar: Devletin şahsiyetine karşı suçlar; zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, yalan yere tanıklık gibi suçlar; kaçakçılık ve resmî ihale ya da alım satımlara fesat karıştırma (926 sayılı Kanun md. 109/a).
- Askerî suçlar: firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret, mukavemet, fesat ve Askerî Ceza Kanunu'nun 148. maddesindeki suçlar (926 sayılı Kanun md. 109/b).
- Toplam 21 gün ve fazlası: taksirli suçlar hariç, diğer suçlar ve disiplinsizliklerden toplam 21 gün ya da daha fazla hapis, oda hapsi veya hizmet yerini terk etmeme cezası (926 sayılı Kanun md. 109/c).
«Taksirli suçlar hariç olmak üzere, (a) ve (b) bentlerinde sayılan suçların dışındaki suçlardan ve disiplinsizliklerden toplam olarak yirmi bir gün ve daha fazla hapis, oda hapsi veya hizmet yerini terk etmeme cezası ile mahkûm olmak veya cezalandırılmak.»
Sınava alınmama
«Açığa alınmayı gerektiren veya yukarıdaki fıkranın (a) ve (b) bentlerinde sayılan suçlardan gözetim altına alınanlar ya da tutuklananlar yahut haklarında kamu davası açılanlar, bu durumlarının devamı süresince sınava alınmazlar.»
Harekât nedeniyle başvuramayanlar
Şartları taşıdığı hâlde harekât görevi nedeniyle başvuramayan ya da sınava giremeyen astsubayların hakkı, kaçırdıkları süre kadar uzatılır.
«Astsubaylıktan subaylığa geçmek için gerekli başvuru şartlarını haiz olup (…) harekât görevleri nedeniyle başvuruda bulunamayan veya seçme sınavına katılamayan astsubayların hakları, sınava giremedikleri süre kadar uzatılır.»
Jandarma'ya özgü hükümler
- Jandarma'da subaylığa nasıp İçişleri Bakanlığının onayıyla yapılır (2803 sayılı Kanun md. 13).
- Statü değiştirerek subay olanların mecburi hizmeti, Jandarma'daki ilk statüye nasıp ya da ilk sözleşme tarihinden itibaren 15 yıldır (2803 sayılı Kanun Ek md. 14/a).
- 926 sayılı Kanun'un ek geçici 94 ve 97. maddeleri kapsamında subaylığa geçenler için de aynı yaş hadleri uygulanır (2803 sayılı Kanun Geçici md. 12).
«Subaylığa ve astsubaylığa nasıp (…) işlemleri, İçişleri Bakanlığının onayıyla yapılır.»
«Statü değiştirerek subaylığa geçirilenlerin mecburi hizmet süreleri Jandarma Genel Komutanlığındaki ilk statülerine nasbedildikleri veya ilk sözleşmelerinin onaylandığı tarihten itibaren on beş yıldır.»
Bu maddeden sınavda sorumlu musun?
Ek-1, hangi statünün hangi maddeden sorumlu olduğunu ayrıca belirler.
- 926 sayılı Kanun md. 109: Ek-1'de Personel branşı listesinde (PER02); subaylar ve astsubaylar sorumlu. Listeyi gör
- 2803 sayılı Kanun md. 13: Ek-1'de Müşterek listesinde (M01); dört statü de sorumlu. Listeyi gör
- 2803 sayılı Kanun Ek md. 14: Ek-1'de Müşterek listesinde (M01); dört statü de sorumlu. Listeyi gör
- 2803 sayılı Kanun Geçici md. 12: Ek-1'de Müşterek listesinde (M01); dört statü de sorumlu. Listeyi gör
Kaynak ve yöntem
- Kanun metinleri Mevzuat.gov.tr'deki güncel hâllerinden alındı; alıntılar madde metniyle birebir aynıdır. 926 sayılı Kanun'un 109. maddesinde 2026'da değişiklik yok.
- Sınavın adı, takvimi ve kontenjan kanunda yazmaz; yönetmelik ve her yıl yayımlanan duyuruyla belirlenir. Aylık ve derece hükümleri bu sayfanın kapsamı dışındadır.
- Diğer geçişler için statü geçişleri sayfasına bak.
Bu sayfa bilgi amaçlıdır; başvuru için resmî duyuru ve ilgili yönetmelik esastır.
Mevzuatı güncel metninden çalış
Sorumlu olduğun kanun ve yönetmelikleri madde madde oku, her maddenin sorularını çöz.